Aandoeningen

Voetklachten kunnen ontstaan bijvoorbeeld bij een groeispurt bij kinderen, zwangerschap bij vrouwen, overgewicht, systematische ziekten zoals reuma of diabetes (suikerziekte) of toename van lichaamsbeweging door bijvoorbeeld meer werken of sporten.

Hieronder informatie van de meest voorkomende voetklachten in de praktijk:

Hallux valgus (scheefstand van de grote teen)

Hallux Valgus is een latijnse benaming en staat letterlijk voor:
Hallux = grote teen en Valgus = scheefstand.
Afbeelding 1 weergeeft een duidelijk beeld van een scheefstand bij het grote teengewricht tevens Hallux Valgus genoemd.

Hallux Valgus kan ontstaan door interne factoren zoals erfelijkheid, overpronatie ook wel een doorgezakte voet genoemd of systeemziekten als diabetes en reuma.
De externe factoren die de klachten van een Hallux Valgus kunnen uitlokken, zijn langdurig gebruik van te strakke schoeisel met bijvoorbeeld naden en stiksels rondom de grote teen of langdurig op hoge hakken lopen.
Vaak ervaart men een: prikkelende pijn, een
stekende pijn of in sommige gevallen een dove uitstraling in de grote teen.
Deze klacht komt vaker voor bij vrouwen als mannen.

Bij een Hallux Valgus is het belangrijk dat de grote teen ontlast wordt.
Vaak zien we in de praktijk dat een overpronatie (doorgezakte middenvoet) meer druk geeft, op het eerste teen gewricht. Bij een Hallux Valgus zien we in de meeste gevallen in de praktijk een vermindering van de bewegingsgraad van de grote teen. Dit komt door de scheefgroei van het grote teengewricht, echter kan artrose ook een oorzaak hiervan zijn. U kunt zich wel voorstellen dat een scheef gewricht niet optimaal kan bewegen, welke bij een Hallux Valgus ook het geval is. Een verminderde bewegingsgraad van het grote teengewricht heeft uiteindelijk invloed op het afwikkelen van de voeten en het gehele bewegingsapparaat.

Tijdens het lopen willen we een stap vooruit zetten, dit noemen we de afzetfase. Hiermee zorgen we ervoor dat ons volle lichaamsgewicht eerst door de eerste straal (de grote teen) moet passeren. Indien dit niet kan door een verminderde bewegingsgraad in de grote teen, dan ontstaat er veel wrijving bij de overige tenen en voorvoet ter compensatie. Dit veroorzaakt dan in de meeste gevallen callus (eelt) vorming onder de voorvoet.
Een verminderde beweginsgraad van de de grote teen noemen we een Hallux Limitus.

Bij deze klacht is het proces niet onomkeerbaar (de klachten worden dus niet zichtbaar minder), mits er gekozen wordt voor een operatie. Overweegt u een operatie, laat u zich dan goed informeren hierover.
Daarbij is revalidatie bij een Hallux Valgus operatie ook een lang proces. De slagingspercentage van deze operatie is minimaal. Er is tot heden geen wetenschappelijk bewijs dat er er met bepaalde therapieën, de hallux valgus zichtbaar kan verminderen. U kunt door middel van de juiste steunzolen en goede schoenen ervoor zorgen dat het proces stabiliseert en niet verergerd.

Fasciitis plantaris (hielspoor)

Fascittis plantaris betekent een ontsteking van de aanhechting van de peesplaat (fascia plantaris) onder de voet op het hielbeen, in de volksmond ook wel hielspoor genoemd.

Deze klacht is één van de meest voorkomende klachten in de praktijk, tevens de meest vervelende klacht.

De fascia (peesplaat) loopt van de hiel naar de tenen toe. Bij elke stap zakt de voet door, indien men een doorgezakte voet heeft (pes plano valgus), dan kunt u zich voorstellen dat het nog meer trekkracht vergt van de peesplaat. Hierdoor is de afstand van de hiel naar de tenen toe groter van de peesplaat. Door middel van een steunzool met een adequate schoeisel, wordt de doorzakking van de voet verminderd, in dit geval neemt de rek op de peesplaat ook af.

Indien de klachten langer dan 8 weken duren, spreken we niet meer van een fasci(ITTIS) ontstekingsbeeld, maar van een Fascioses Plantaris.

In dit geval spreken we dan van een langdurig chronisch beeld. De klachten kunnen behoorlijk uiteenlopend zijn en worden in de meeste gevallen als een vervelende en in sommige gevallen ondraaglijke pijn beschreven. Soms kan men door deze klachten zijn werk, sport of dagelijkse activiteiten niet meer op de normale manier voortzetten.

Vaak horen we in de praktijk dat de eerste stappen uit bed het meest pijnlijk zijn. De pijn wordt omschreven als een stekende pijn. In het beginstadium van deze klacht is er soms sprake van roodheid en zwelling onder de voet.

Mortonse neuralgie

Mortons neuralgie is een zenuwbeklemming, tevens spreken we van een goedaardige verdikking  in de voorvoet. Deze klacht komt vaak voor tussen de interdigitale zenuw tussen de tweede en derde of derde en vierde teen. In de anatomische taal spreken we dan van een entrapement van de N. digitalis communis tussen teen twee en drie of drie en vier. Omdat het hier om een zenuw betreft, is deze ook aangedaan. Vaak is het geïrriteerd en opgezwollen. Wanneer men met de klachten doorloopt dan kan er een verdikking ontstaan.

Vaak spreekt men over een mortonse neuralgie, indien er een zenuwpijn tussen de tenen ontstaan. Echter is dit in sommige gevallen onterecht. Want elke zenuw aandoening heeft weer een andere benaming, Hieronder een kleine toelichting over de verschillende locaties met daarbij de bijbehorende exacte benamingen:

Grote teen: Joplins neuroma
Tussen de grote en tweede teen: Housers neuroma
Tussen de tweede en derde teen: Heuters neuroma
Tussen de derde en vierde teen: Mortonse neuroma
Tussen de vierde en vijfde teen: Islens neuroma

 Een typisch geval bij deze klacht is het plotselinge ontstaan van een neuralgiforme pijn in de voorvoet. Vaak zijn er paresthesieen (stoornis van het gevoel in de voet) in de desbetreffende tenen.

Deze klacht komt tien keer vaker voor bij vrouwen dan mannen. Het betreft vaak de leeftijdspopulatie van 20 tot 50 jaar. In de meeste gevallen is de ontstaanswijze te wijten aan slechte schoenen (waarvan deze nauw en/of puntig aansluiten bij de voorvoet). Hoge hakken zijn ook een boosdoener. In sommige gevallen kunnen fysieke activiteiten zoals hardlopen of tennissport, traumatische stress in de voet veroorzaken.

Achillespeesklachten

Achillespeesklachten ontstaan meestal door een overbelasting vaak veroorzaakt door sport. Het komt veel voor bij hardlopers, maar ook andere sporten zoals voetbal en tennis. Meestal is er sprake van een overbelasting van de pees, hierdoor worden de callogeendwarsverbindingen onderbroken. Door dit gevolg ontstaat er plaatselijk oedeem (verdikking). Dit kan resulteren in een peesruptuur. De patiënt kan soms ook een soort knisperende sensatie ervaren, in het verloop van de achillespees. Deze zit meestal enkele centimeters boven de aanhechting van de pees, op de plaats van de minste doorbloeding.

In zeldzame gevallen is er sprake van systeemziekten zoals spondylartropathieen (ziekte van Bechterew) dit geldt voor minder dan 3% van de gevallen. Achillespeestendinopathie is de oorzaak van 6 tot 17% van alle sportblessures. Volwassen mannelijke atleten die veel hardlopen en springen, hebben een verhoogd risico, net als mensen die relatief ongetraind beginnen met sporten. In 60 tot 80% van de gevallen is er sprake van overbelasting of een foutieve trainingsopbouw.

Er wordt onderscheid gemaakt tussen een chronische en acute klachten van de achillespees. Beide worden met hetzelfde beleid aangepakt. Bij de chronische klachten is het meer sluipend in het begin als het verloop. Na 6 weken spreken we tevens van chronische klachten. Bij acute klachten ziet men dat er een snelle toename is van pijn.

Risicofactoren voor  deze aandoening kunnen zijn op intrinsiek gebied: mensen met diabetes, cavus (holle) voettypen, varusafwijking voorvoet en obesitas kunnen ook evenals kans krijgen op deze aandoening.  Tevens kan een aanwezigheid van een beenlengte verschil deze aandoening uitlokken. Extrinsiek: niet passend of geschikt schoeisel (hierbij valt te denken aan hoge schoenen met een stevige contrefort of schoenen met hoge hakken). Een onverantwoord of overbelaste trainingsschema is één van de meest voorkomende fouten. Achillespeestendinopathie is één van de meest voorkomende voetklachten. Chronische achillespeestendinopathie komt vaker voor bij ouderen als bij jongeren.

Knie/heup of rugklachten

Door een afwijkende voetstand en/of looppatroon, kunnen er klachten ontstaan aan de knieën, heupen en/ of de lage rug. Deze klachten worden simpelweg ontstaan door de afwijkende voetstand en/of looppatroon.